Bà bầu đau răng thường chọn cách cố chịu vì sợ thuốc tê, sợ chụp phim ảnh hưởng đến thai. Thực tế, khám và điều trị răng cần thiết trong thai kỳ được xem là an toàn khi thực hiện đúng cách. Bài viết giúp mẹ bầu và mẹ sau sinh biết điều trị nào nên làm ngay, điều trị nào nên hoãn và cách chăm sóc răng miệng phù hợp.
Vì sao bà bầu thường đau răng, chảy máu nướu?
Thai kỳ làm thay đổi nhiều yếu tố trong khoang miệng. Đây là lý do nhiều trường hợp bà bầu đau răng, viêm nướu dù trước đó răng khá khỏe.
- Thay đổi nội tiết: Nướu nhạy cảm hơn với mảng bám, dễ sưng đỏ và chảy máu khi chải răng.
- U nướu thai kỳ: Một khối nướu sưng đỏ, dễ chảy máu, thường nhỏ lại sau sinh.
- Nôn nghén: Acid dạ dày làm mòn men răng, gây ê buốt.
- Thay đổi thói quen ăn uống: Ăn vặt nhiều bữa, thèm đồ ngọt.
- Ngại chải răng vì buồn nôn: Mảng bám tích tụ nhiều hơn.
Một số nghiên cứu đã ghi nhận mối liên quan giữa bệnh nha chu và một số vấn đề thai kỳ, dù cơ chế chưa được khẳng định chắc chắn. Vì vậy, chăm sóc nướu tốt trong thai kỳ là điều mẹ không nên xem nhẹ.
Bà bầu đau răng có được điều trị không?
Bà bầu đau răng hoàn toàn có thể được khám và điều trị khi cần. Hiệp hội Sản Phụ khoa Hoa Kỳ (ACOG) xem việc chăm sóc răng miệng trong thai kỳ là an toàn. Khuyến nghị này bao gồm cả chụp phim và gây tê khi cần thiết (American College of Obstetricians and Gynecologists, 2013).
Ngược lại, nếu bà bầu đau răng mà cố chịu hoặc để ổ nhiễm trùng kéo dài, mẹ có thể bị sưng, sốt, mất ngủ và căng thẳng. Đây là những yếu tố không có lợi cho thai kỳ.
Điều quan trọng là mẹ cần báo tuần thai, thuốc đang dùng và thông tin từ bác sĩ sản khoa. Bác sĩ nha khoa sẽ dựa vào đó để chọn thời điểm và cách điều trị phù hợp.
Bà bầu đau răng điều trị thế nào theo từng giai đoạn?
| Giai đoạn | Đặc điểm cần lưu ý | Điều trị thường được cân nhắc |
|---|---|---|
| 3 tháng đầu | Giai đoạn hình thành các cơ quan của thai, mẹ hay nghén | Khám, làm sạch nhẹ, xử lý cấp cứu khi đau, sưng, nhiễm trùng. Hoãn điều trị chưa cần thiết |
| 3 tháng giữa | Thường là giai đoạn thuận lợi nhất | Lấy cao răng, trám răng, điều trị tủy, nhổ răng khi có chỉ định |
| 3 tháng cuối | Mẹ khó nằm lâu, nằm ngửa lâu dễ chóng mặt, khó chịu | Buổi hẹn ngắn, tư thế nghiêng nhẹ. Xử lý cấp cứu, hoãn điều trị lớn đến sau sinh |
| Sau sinh, cho con bú | Phần lớn điều trị có thể thực hiện | Bọc sứ, trồng Implant khi sức khỏe ổn định, chọn thuốc phù hợp |
Bảng mang tính tham khảo. Kế hoạch cụ thể cần dựa trên thăm khám và chỉ định của bác sĩ sản khoa.
Bà bầu đau răng có được gây tê, chụp phim, uống thuốc không?
Thuốc tê nha khoa
Các loại thuốc tê tại chỗ thông dụng trong nha khoa được xem là an toàn khi dùng đúng liều. Thuốc tê giúp bà bầu đau răng được điều trị thoải mái, tránh căng thẳng do đau.
Chụp X-quang răng
Phim X-quang răng có liều tia thấp và chỉ chiếu vào vùng miệng. Mẹ bầu được mặc áo chì che bụng và cổ, và bác sĩ chỉ chụp khi thật sự cần cho chẩn đoán.
Thuốc giảm đau, kháng sinh
Bà bầu đau răng không nên tự mua thuốc uống. Một số thuốc không phù hợp khi mang thai, ví dụ kháng sinh nhóm Tetracycline có thể gây nhiễm màu răng của bé sau này. Một số thuốc giảm đau kháng viêm cũng cần tránh, nhất là giai đoạn cuối thai kỳ.
Bác sĩ nha khoa sẽ kê đơn phù hợp và phối hợp với chỉ định của bác sĩ sản khoa khi cần. Bạn có thể đọc thêm về nhiễm màu răng trong bài [Răng ố vàng lâu năm: Nên tẩy trắng hay dán sứ Veneer?].
Góc nhìn chuyên môn từ Ths.Bs Cao Hữu Duy (hơn 15 năm kinh nghiệm lâm sàng): “Điều tôi lo nhất ở mẹ bầu không phải thuốc tê hay phim X-quang, mà là việc cố chịu đau hoặc tự mua thuốc uống. Một ổ nhiễm trùng răng để lâu có thể khiến mẹ sốt, mất ngủ và phải dùng nhiều thuốc hơn. Tại phòng khám, chúng tôi luôn hỏi tuần thai, tôn trọng chỉ định của bác sĩ sản khoa và chỉ làm những gì thật sự cần thiết trong thai kỳ.”
Những điều trị bà bầu nên hoãn đến sau sinh
- Tẩy trắng răng.
- Bọc sứ, dán sứ thẩm mỹ không cấp thiết.
- Cấy ghép Implant, ghép xương.
- Các điều trị thẩm mỹ kéo dài, nhiều buổi hẹn.
Nếu mẹ lỡ mẻ, vỡ răng cửa, bác sĩ có thể trám tạm thẩm mỹ. Phục hình lâu dài sẽ được thực hiện sau khi sinh.
Mẹ cho con bú có làm răng sứ, trồng Implant được không?
Mẹ cho con bú vẫn có thể làm phần lớn các điều trị nha khoa, kể cả bọc sứ và trồng Implant. Thuốc tê tại chỗ dùng trong nha khoa đi vào sữa mẹ với lượng rất ít.
Mẹ cần báo cho bác sĩ biết đang cho con bú để được chọn kháng sinh, thuốc giảm đau phù hợp. Với Implant, mẹ nên chờ sức khỏe sau sinh hồi phục và sắp xếp được thời gian nghỉ ngơi.
Một mẹo nhỏ là cho bé bú no trước khi đến lịch hẹn. Nhờ vậy, mẹ có thể yên tâm điều trị mà không phải vội vàng.
Lộ trình điều trị cho bà bầu đau răng tại Nha khoa Dr.SmileCare
- Khai báo thông tin: Tuần thai, thuốc đang dùng, mang theo sổ khám thai nếu có.
- Thăm khám nhẹ nhàng: Chỉ chụp phim khi cần, luôn có áo chì bảo vệ.
- Phân loại điều trị: Việc cần xử lý ngay, việc làm được trong thai kỳ và việc nên hoãn đến sau sinh.
- Điều trị trong buổi hẹn ngắn: Tư thế thoải mái, nghỉ giữa chừng khi mẹ cần.
- Hướng dẫn chăm sóc tại nhà: Đặc biệt với mẹ hay nghén, chảy máu nướu.
- Lên kế hoạch phục hình sau sinh: Bọc sứ, trồng Implant khi mẹ đã sẵn sàng.
Chăm sóc răng miệng tại nhà khi mang thai
- Chải răng 2 lần mỗi ngày bằng kem có fluor: Chọn bàn chải lông mềm, đầu nhỏ nếu dễ buồn nôn.
- Sau khi nôn, súc miệng bằng nước sạch: Chờ khoảng 30 phút rồi mới chải răng để tránh mòn men.
- Dùng chỉ nha khoa hằng ngày: Giúp hạn chế viêm nướu thai kỳ.
- Hạn chế ăn vặt ngọt nhiều bữa.
- Khám răng khi chuẩn bị hoặc mới bắt đầu mang thai: Lấy cao răng định kỳ giúp giảm nguy cơ viêm nướu. Xem thêm bài [Vì sao phải lấy cao răng, khám răng định kỳ?].
Câu hỏi thường gặp
Câu hỏi 1: Bà bầu đau răng có được nhổ răng không? Trả lời: Bà bầu đau răng vẫn có thể nhổ răng khi có chỉ định, thường thuận lợi nhất ở 3 tháng giữa thai kỳ. Trường hợp nhiễm trùng, đau nhiều thì cần xử lý sớm ở bất kỳ giai đoạn nào theo đánh giá của bác sĩ.
Câu hỏi 2: Mang thai có chụp X-quang răng được không? Trả lời: Mang thai vẫn có thể chụp X-quang răng khi cần cho chẩn đoán, vì liều tia thấp và chỉ chiếu vùng miệng. Mẹ bầu luôn được mặc áo chì che bụng và cổ khi chụp.
Câu hỏi 3: Bà bầu có được gây tê khi làm răng không? Trả lời: Bà bầu đau răng có thể được gây tê bằng các loại thuốc tê nha khoa thông dụng, được xem là an toàn khi dùng đúng liều. Gây tê giúp mẹ thoải mái và tránh căng thẳng do đau.
Câu hỏi 4: Mẹ cho con bú có trồng Implant được không? Trả lời: Mẹ cho con bú vẫn có thể trồng Implant khi sức khỏe sau sinh đã ổn định. Mẹ cần báo bác sĩ việc đang cho con bú để được chọn thuốc phù hợp.
Câu hỏi 5: Bà bầu bị chảy máu chân răng có sao không? Trả lời: Chảy máu chân răng khi mang thai thường do viêm nướu thai kỳ, liên quan đến thay đổi nội tiết. Mẹ nên chải răng nhẹ nhàng, dùng chỉ nha khoa và đi khám để được làm sạch nếu tình trạng kéo dài.
Tài liệu tham khảo” American College of Obstetricians and Gynecologists (2013) ‘Oral health care during pregnancy and through the lifespan’, Committee Opinion No. 569. Obstetrics & Gynecology, 122(2), pp. 417–422.
Kết luận
Bà bầu đau răng không nên cố chịu đựng hay tự mua thuốc. Khám đúng thời điểm, điều trị đúng mức cần thiết sẽ giúp mẹ vượt qua thai kỳ thoải mái hơn, và sẵn sàng phục hình răng sau sinh khi cần.
Nha khoa Dr.SmileCare mời mẹ đặt lịch khám nhẹ nhàng, mang theo sổ khám thai để Ths.Bs Cao Hữu Duy tư vấn kế hoạch phù hợp:
1049 Phan Văn Trị, Phường Gò Vấp, TP. HCM
Hotline: 0932 774 018
Website: https://nhakhoadrsmilecare.com/
