Răng sứ bị mẻ hoặc vỡ thường xảy ra bất ngờ khi đang ăn nhai, khiến nhiều người hoang mang không biết nên làm gì. Không phải trường hợp nào cũng cần thay mão sứ mới, nhưng việc xử lý đúng cách ngay từ đầu giúp bảo vệ răng thật bên trong. Bài viết hướng dẫn bạn các bước cần làm ngay, nguyên nhân thường gặp và phương án khắc phục theo từng mức độ.
Vì sao răng sứ bị mẻ khiến nhiều người lo lắng?
Răng sứ vốn được biết đến là cứng chắc, nên khi phát hiện một góc sứ bị mẻ, nhiều khách hàng cảm thấy bất ngờ và lo rằng mình đã “làm răng hỏng”. Câu hỏi tiếp theo thường là: có phải làm lại toàn bộ không, tốn thêm bao nhiêu?
Với Việt kiều đang ở nước ngoài, cảm giác này còn nặng nề hơn vì xa nha khoa đã điều trị. Hiểu rõ mức độ tổn thương sẽ giúp bạn bình tĩnh và chọn cách xử lý phù hợp.
Nguyên nhân khiến răng sứ bị mẻ, vỡ
Nhai cắn vật cứng
Cắn đá lạnh, xương, hạt cứng, mở nắp chai bằng răng là những thói quen dễ tạo lực tác động đột ngột làm sứ bị mẻ.
Nghiến răng khi ngủ
Nghiến răng tạo lực lớn và lặp lại nhiều lần mỗi đêm. Lâu dần, lớp sứ có thể bị mòn, nứt hoặc vỡ. Nội dung này được phân tích kỹ hơn trong bài [Nghiến răng khi ngủ có bọc sứ, trồng Implant được không?].
Loại sứ và thiết kế mão sứ
Với răng sứ kim loại, lớp sứ phủ bên ngoài có thể bong tách khỏi sườn kim loại. Mão sứ quá mỏng ở vị trí chịu lực lớn hoặc thiết kế chưa phù hợp khớp cắn cũng dễ bị mẻ.
Khớp cắn chưa được cân chỉnh
Nếu mão sứ có điểm chạm cao, lực nhai tập trung tại một vị trí sẽ khiến sứ chịu áp lực lớn hơn bình thường.
Chấn thương hoặc tuổi thọ mão sứ
Va đập mạnh khi chơi thể thao, té ngã, hoặc mão sứ đã sử dụng nhiều năm cũng là nguyên nhân thường gặp. Xem thêm bài [Tuổi thọ răng sứ bao lâu, khi nào phải thay lại].
Những việc cần làm khi phát hiện răng sứ bị mẻ
- Ngay lúc phát hiện: Nhả thức ăn ra, súc miệng nhẹ bằng nước ấm. Nếu có mảnh sứ rơi ra, hãy giữ lại trong hộp sạch.
- Trong vài giờ đầu: Kiểm tra xem có cạnh sắc cắt vào lưỡi, má không. Có thể dùng sáp nha khoa (nếu có) phủ tạm lên cạnh sắc.
- Trong 24 giờ đầu: Tránh nhai ở bên răng bị mẻ, tránh đồ quá nóng, lạnh hoặc cứng. Chụp ảnh vùng răng bị mẻ.
- Càng sớm càng tốt: Liên hệ nha khoa để được thăm khám. Việt kiều ở xa có thể gửi hình ảnh để được tư vấn từ xa trước.
Những điều không nên làm:
- Không tự dán lại mảnh sứ bằng keo dán thông thường: Keo có thể gây kích ứng và làm việc điều trị sau đó khó khăn hơn.
- Không tự mài, giũa cạnh sứ bằng dụng cụ tại nhà: Dễ làm tổn thương thêm mão sứ hoặc răng thật.
- Không chủ quan để lâu: Vết mẻ có thể lan rộng thành nứt vỡ lớn hơn.
Bảng: Mức độ tổn thương và hướng xử lý răng sứ bị mẻ
| Mức độ | Biểu hiện | Hướng xử lý thường được cân nhắc |
|---|---|---|
| Mẻ nhỏ ở rìa, không lộ răng thật | Góc sứ hơi sứt, không đau, không ê | Mài chỉnh, đánh bóng lại bề mặt sứ |
| Mẻ vừa, ảnh hưởng thẩm mỹ | Vết sứt thấy rõ khi cười | Có thể trám sửa bằng vật liệu chuyên dụng hoặc cân nhắc thay mão |
| Nứt, vỡ lớn, lộ răng thật hoặc sườn kim loại | Thấy phần bên trong, ê buốt, giắt thức ăn | Thường cần tháo và làm mão sứ mới |
| Mão sứ bị lỏng, bung ra | Mão sứ lung lay hoặc rơi hẳn ra ngoài | Kiểm tra răng thật bên dưới, gắn lại hoặc làm mới tùy tình trạng |
Góc nhìn chuyên môn từ Ths.Bs Cao Hữu Duy (hơn 15 năm kinh nghiệm lâm sàng): “Khi răng sứ bị mẻ, điều tôi quan tâm đầu tiên không chỉ là phần sứ mà còn là răng thật bên dưới. Nếu vết vỡ làm hở răng thật, vi khuẩn có thể xâm nhập gây sâu hoặc viêm tủy. Vì vậy, dù vết mẻ nhỏ, bạn cũng nên kiểm tra sớm. Đồng thời, bác sĩ cần tìm ra nguyên nhân như nghiến răng hay khớp cắn lệch, nếu không mão sứ mới cũng dễ gặp lại tình trạng tương tự.”
Cách phòng ngừa răng sứ bị mẻ, vỡ
- Tránh dùng răng sứ cắn vật cứng: Không cắn đá, xương, hạt cứng hoặc dùng răng mở đồ vật.
- Đeo máng bảo vệ khi ngủ nếu có nghiến răng: Máng nhai giúp phân tán lực, bảo vệ cả răng sứ và răng thật.
- Đeo bảo hộ răng khi chơi thể thao đối kháng: Giảm nguy cơ chấn thương vùng hàm mặt.
- Tái khám định kỳ: Giúp bác sĩ phát hiện sớm vết nứt nhỏ, điểm chạm cao để xử lý kịp thời.
- Chọn loại sứ phù hợp vị trí: Răng hàm chịu lực lớn nên được tư vấn loại sứ có độ cứng phù hợp.
Quy trình xử lý răng sứ bị mẻ tại Nha khoa Dr.SmileCare
- Tiếp nhận thông tin: Trực tiếp tại phòng khám hoặc qua hình ảnh gửi từ xa (với Việt kiều).
- Thăm khám, chụp X-quang: Đánh giá mức độ mẻ vỡ và tình trạng răng thật bên dưới.
- Xác định nguyên nhân: Kiểm tra khớp cắn, dấu hiệu nghiến răng, loại sứ đang sử dụng.
- Tư vấn phương án phù hợp: Đánh bóng, sửa chữa hoặc làm mão mới, kèm chi phí và thời gian dự kiến.
- Điều trị và hướng dẫn phòng ngừa: Kết hợp giải pháp bảo vệ lâu dài như máng nhai nếu cần.
Xem thêm bài viết liên quan: Cách chăm sóc răng Implant và Răng Sứ đúng cách để dùng bền lâu?
Câu hỏi thường gặp về răng sứ bị mẻ
Câu hỏi 1: Răng sứ bị mẻ có vá lại được không? Trả lời: Răng sứ bị mẻ nhỏ ở rìa thường có thể mài chỉnh, đánh bóng hoặc sửa chữa mà không cần thay mới. Nếu vết vỡ lớn, lộ răng thật hoặc sườn kim loại, bác sĩ thường tư vấn làm mão sứ mới.
Câu hỏi 2: Răng sứ bị vỡ phải làm gì ngay? Trả lời: Bạn nên súc miệng nhẹ, giữ lại mảnh sứ nếu có, tránh nhai bên răng bị vỡ và liên hệ nha khoa sớm. Không nên tự dán lại bằng keo thông thường.
Câu hỏi 3: Răng sứ bị mẻ có được bảo hành không? Trả lời: Việc bảo hành phụ thuộc vào chính sách của từng nha khoa, loại sứ và nguyên nhân gây mẻ. Bạn nên kiểm tra thẻ bảo hành và liên hệ nha khoa đã điều trị để được hướng dẫn cụ thể.
Câu hỏi 4: Răng sứ bị mẻ có nguy hiểm không? Trả lời: Vết mẻ nhỏ thường không nguy hiểm ngay, nhưng có thể lan rộng hoặc tạo cạnh sắc gây tổn thương lưỡi, má. Nếu vết vỡ làm lộ răng thật, nguy cơ sâu răng và viêm tủy sẽ tăng lên.
Câu hỏi 5: Việt kiều bị mẻ răng sứ khi đang ở nước ngoài thì làm sao? Trả lời: Bạn nên chụp ảnh rõ vùng răng bị mẻ và gửi cho nha khoa đã điều trị để được tư vấn từ xa. Nếu vết vỡ lớn, đau hoặc lộ răng thật, nên đến nha sĩ tại nơi đang sống để xử lý tạm thời.
Kết luận
Răng sứ bị mẻ không phải lúc nào cũng cần làm lại toàn bộ, nhưng cần được kiểm tra sớm để bảo vệ răng thật bên dưới. Tìm đúng nguyên nhân gây mẻ vỡ cũng quan trọng không kém việc sửa chữa, giúp mão sứ của bạn bền lâu hơn.
Nếu răng sứ của bạn đang gặp tình trạng mẻ, nứt hoặc lỏng, Nha khoa Dr.SmileCare sẵn sàng hỗ trợ kiểm tra và tư vấn cùng Ths.Bs Cao Hữu Duy:
